Oryginalny artykuł naukowy
Kwartalnik Pedagogiczny

Katedry pedagogiczne na uczelniach akademickich w II Rzeczypospolitej

2017, 62, Numer 2

Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach, Wydział Pedagogiczny i Artystyczny, Instytut Edukacji Szkolnej, Zakład Podstaw Dydaktyki


Data publikacji

01.08.2017

Model publikowania

hybrydowy

Rodzaj licencji


Dziedzina

Dziedzina nauk społecznych

Dyscyplina

pedagogika

Język publikacji

polski

Pliki do pobrania

PDF 240 KB

Artykuł

Liczba wyświetleń:301

Liczba pobrań:64

Cytowania Crossref:0

Wynik Altmetric:0


Abstrakt

The interwar system of employing professors at academic schools was based on a limited number of professorial chairs created by the state authorities. The aim of this study is to examine the system itself and its functioning with relation to pedagogy chairs. They were divided into associate chairs (where associate professors were employed) and, more prestigious, full chairs for full professors. The main rules for their employment were formulated in the laws on academic schools. The number of pedagogy chairs created by the Ministry of Religious Affairs and Public Education was very small. This concerned other disciplines as well. Due to the limited number of chairs, the manner of election raised a lot of controversy. The following factors influenced the decision to entrust a chair to a particular professor: opinions collected from professors about the most suitable candidates, academic achievements, possession of habilitation, and often the influence of well-known professors who promoted their own co-workers.

Słowa kluczowe:

Bibliografia

Archiwum Akt Nowych (AAN), MWRiOP, sygn. 241, Wykaz etatów osobowych w państwowych szkołach akademickich i Państwowych Instytutach Naukowych; sygn. 1605 (teczka osobowa – S. Baley); sygn. 1762 (S. Błachowski); sygn. 1975 (L. Chmaj); sygn. 4522 (Z. Mysłakowski); sygn. 5953 (B. Suchodolski).

Archiwum Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, Rektorat 1919–1939, sygn. 15/13, Projekt Statutu UJK we Lwowie z 1919 r., k. 206–241.

Baranowski K. 1981. Kadra naukowa z zakresu dyscyplin społecznych w II Rzeczypospolitej, UŁ, Łódź.

„Dziennik Urzędowy MWRiOP” 1925, nr 16, poz. 176; 1928, nr 13, poz. 219.

Garlicki A. red. 1982. Dzieje Uniwersytetu Warszawskiego, PWN, Warszawa.

Jaczewski B. 1978. Polityka naukowa państwa polskiego w latach 1918–1939, Ossolineum, Wrocław.

Jadczak R. 1997. Mistrz i jego uczniowie, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.

Karolewicz G. 1996. Nauczyciele akademiccy Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego w okresie międzywojennym, cz. 2, KUL, Lublin.

Kronika Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie na rok szkolny 1923/1924. 1924. UJK, Lwów.

Litewskie Centralne Archiwum Państwowe w Wilnie (LCAP), USB, ap. 5 IVB, b. 294 (teczka osobowa – L. Chmaj); b. 308 (M. Massonius).

Lwowskie Państwowe Archiwum Obwodowe (LPAO), UJK, f. 26, op. 5, spr. 999 (teczka osobowa – Z. Kukulski); spr. 968 (M. Kreutz); spr. 1080 (S. Łempicki); spr. 1784 (K. Sośnicki); op. 7, spr. 1582, Obsada katedry pedagogiki w roku 1937/1938.

Manteuffel T. 1936. Uniwersytet Warszawski w latach 1915/16–1934/35. Kronika, UW, Warszawa.

Mońka-Stanikowa A. 1996. Bibliografia prac Bohdana Nawroczyńskiego, [w:] Bohdan Nawroczyński. Uczony – humanista – wychowawca, Żak, Warszawa.

Przeniosło M. 2008. Dochody nauczycieli państwowych szkół akademickich w II Rzeczypospolitej, „Roczniki Dziejów Społecznych i Gospodarczych”, t. 68, s. 35–63.

Przeniosło M. 2011. Matematycy polscy w dwudziestoleciu międzywojennym, Wydawnictwo Naukowe UJK w Kielcach, Kielce.

Przeniosło M. 2012. Zasady funkcjonowania uczelni akademickich w II Rzeczypospolitej, „Przegląd Historyczno-Oświatowy”, nr 3–4, s. 85–103.

Rocznik Polityczny i Gospodarczy 1936. 1939. Polska Agencja Telegraficzna, Warszawa.

Rocznik Statystyki Rzeczypospolitej Polskiej. 1924. GUS, Warszawa.

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 lutego 1928 r. o stosunku służbowym profesorów państwowych szkół akademickich i pomocniczych sił naukowych tych szkół, „Dziennik Ustaw RP” 1928, nr 24, poz. 204.

Rozporządzenie ministra wyznań religijnych i oświecenia publicznego z dnia 25 września 1933 r. o zwinięciu niektórych katedr i zakładów w szkołach akademickich, „Dziennik Ustaw RP” 1933, nr 71, poz. 521.

Rozporządzenie ministra wyznań religijnych i oświecenia publicznego z dnia 12 sierpnia 1937 r. o utworzeniu niektórych katedr i zakładów naukowych w szkołach akademickich, „Dziennik Ustaw RP” 1937, nr 64, poz. 496.

Skład Uniwersytetu Poznańskiego na rok akademicki 1925/1926. 1926. UP, Poznań; na rok akademicki 1927/1928. 1928. UP, Poznań.

Spis nauczycieli. 1924, 1926. Książnica Atlas, Warszawa–Lwów.

Sprawozdanie z działalności Uniwersytetu Warszawskiego za rok akademicki 1925/1926. 1927. UW, Warszawa; za rok akademicki 1927/1928. 1929. UW, Warszawa.

Statut Uniwersytetu Jagiellońskiego. 1925. UJ, Kraków.

Statut Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie. 1929. UJK, Lwów.

Statut Wolnej Wszechnicy Polskiej w Warszawie. 1935. „Dziennik Urzędowy MWRiOP”, nr 12, poz. 210.

Szkoły wyższe Rzeczypospolitej Polskiej. 1930. Wyd. Kasy im. Mianowskiego, Warszawa.

Szmyd K. 2003. Twórcy nauk o wychowaniu w środowisku akademickim Lwowa (1860–1939), Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów.

Szulakiewicz W. 2003. Ludwik Chmaj (1888–1959). Zarys biografii i twórczości pedagogicznej, „Rozprawy z Dziejów Oświatowy”, t. 42, s. 161–182.

Śródka A. 1994. Uczeni polscy XIX–XX stulecia, t. 1, 1997 – t. 3; 1998 – t. 4, Wydawnictwo Aries, Warszawa.

Twardowski K. 1997a. Dzienniki, cz. 1; 1997b, cz. 2, Wydawnictwo Adam Marszałek, Warszawa–Toruń.

Uniwersytet Stefana Batorego. Skład Uniwersytetu na rok akademicki 1935/1936. 1936. USB, Wilno.

Ustawa z dnia 13 lipca 1920 r. o szkołach akademickich, „Dziennik Ustaw RP” 1920, nr 72, poz. 494.

Ustawa z dnia 15 marca 1933 r. o szkołach akademickich, „Dziennik Ustaw RP” 1933, nr 29, poz. 247.

Ustawa z dnia 2 lipca 1937 r. o zmianie ustawy z dnia 15 marca 1933 r. o szkołach akademickich, „Dziennik Ustaw RP” 1937, nr 52, poz. 406.

Wittlinowa H. 1937. Atlas szkolnictwa wyższego, MWRiOP, Warszawa.