Oryginalny artykuł naukowy
Kwartalnik Pedagogiczny

Praca zespołowa nauczycieli – od kultury indywidualizmu do kultury współdziałania

2022, 67, Numer 2


Data publikacji

03.12.2022

Model publikowania

hybrydowy

Dziedzina

Dziedzina nauk społecznych

Dyscyplina

pedagogika

Język publikacji

Polski

Pliki do pobrania

PDF 291 KB

Artykuł

Liczba wyświetleń:93

Liczba pobrań:26

Cytowania Crossref:0

Wynik Altmetric:0


Abstrakt

The text is devoted to the problems of the work of teaching teams in Polish schools. The paper presents selected results of pedeutological research on teachers’ opinions on team cooperation at school in terms of organisational practices undertaken by a group of teachers in order to carry out jointly agreed tasks, the effective performance of which is associated with the awareness of the goal, specific standards and synergistic use of the competence potential of team members. The research was carried out using a survey in a group of teachers and school principals from the Mazowieckie voivodship. The results of the research show that the respondents appreciate the value of teamwork, although some of them have a fairly critical attitude to the implementation of assumptions in school practice. They see both positive and negative aspects of teamwork. They notice the symptoms of the isolation of the teacher’s work and the dominance of ways of thinking and acting, characteristic of the culture of individualism and competition. Others, on the other hand, express themselves very positively about teamwork in their home schools or treat “working behind closed doors” as a natural phenomenon, a manifestation of teaching autonomy, conducive to gaining self-confidence and a sense of professional security. Teachers and school principals presented their own suggestions for improving the quality of teamwork. The research made it possible to identify the potential of cooperation in teaching teams, which also allowed to expand the area of knowledge in the field of pedeutology. The collected research material and conclusions resulting from its analysis may – in the longer term – serve to improve educational practice.

Słowa kluczowe:

Bibliografia

Bezzina, Ch., Madalińska-Michalak, J. (2014). Przywództwo służebne. Spojrzenie w przyszłość. W: S. M. Kwiatkowski, J. Madalińska-Michalak (red.), Przywództwo edukacyjne. Współczesne wyzwania (s. 81–93). Warszawa: Wydawnictwo Wolters Kluwer.

Biedroń, K. (2012). Potencjał współpracy. W: G. Mazurkiewicz (red.), Jakość edukacji. Różnorodne perspektywy (s. 288−296). Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Day, Ch. (2008). Rozwój zawodowy nauczyciela. Od teorii do praktyki. Tłum. J. Michalak. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Dobrowolska, B. (2015). Postawy nauczycieli wobec edukacji międzykulturowej a kultura szkoły. Studium społeczno-pedagogiczne. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls.

Dorczak, R., Kołodziejczyk, J. (2015). Kompetencje przywódcze kadry kierowniczej szkół i placówek oświatowych w Polsce. Raport z badań. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Elsner, D., Tarkota, J. (2013). Tworzenie organizacyjnych warunków do współpracy i zespołowego uczenia się. W: D. Elsner (red.), Sieci współpracy i samokształcenia. Teoria i praktyka (s. 110–121). Warszawa: Wydawnictwo Wolters Kluwer.

Eurydice (2015). The Teaching Profession in Europe: Practices, Perceptions, and Policies. Luksemburg: Urząd Publikacji Unii Europejskiej.

Fazlagić, J. A. (2007). Zarządzanie wiedzą w szkole. Warszawa: Wydawnictwo CODN.

Federowicz, M., Choińska-Mika, J., Walczak, D. (red.). (2014). Raport o stanie edukacji 2013. Liczą się nauczyciele. Warszawa: Instytut Badań Edukacyjnych.

Flores, M. A. (2014). Przywództwo nauczycieli w czasach pełnych wyzwań. W: S. M. Kwiatkowski, J. Madalińska-Michalak (red.), Przywództwo edukacyjne. Współczesne wyzwania (s. 167–186). Warszawa: Wydawnictwo Wolters Kluwer.

Halinen, I. (1997). Efektywna szkoła – wyniki badań i doświadczenia praktyczne. W: D. Elsner (red.), Współczesne trendy i koncepcje w zarządzaniu oświatą. Antologia (s. 165–180). Radom: Instytut Technologii Eksploatacji.

Handy, Ch. (1997). Kultura szkoły i jej znaczenie. W: D. Elsner (red.), Współczesne trendy i koncepcje w zarządzaniu oświatą. Warszawa: Współczesne trendy i koncepcje w zarządzaniu oświatą. Antologia (s. 69–82). Radom: Instytut Technologii Eksploatacji.

Hargreaves, A. (1992). Cultures of teaching: A focus for change. W: A. Hargreaves, M. G. Fullan (red.), Understanding Teacher Development (pp. 216–240). New York: Teachers College Press.

Hargreaves, A. (1994). Changing Teachers, Changing Times: Teachers’ Work and Culture in the Postmodern Age. New York: Teachers College Press.

Kezsbom, D., Edward K. (2001). The New Dynamic Project Management. New York: John Wiley & Sons Inc.

Kamińska, M. (2013). Wspomaganie kompleksowe nauczyciela i szkoły – zmiana systemowa. W: E. Jagiełło, R. Matysiuk, U. Tyluś (red.), Edukacja – wczoraj, dziś i jutro. Tom VI. Nauczyciel wobec wyzwań współczesności (s. 23–42). Siedlce: Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego.

Kamińska, M. (2015). Współpraca nauczycieli w świetle raportów ewaluacji wewnętrznej szkół. W: M. Sitek, T. Graca (red.), Nowe wyzwania dla Europy XXI wieku w dziedzinie zarządzania i edukacji (s. 387–399). Józefów: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Gospodarki Euroregionalnej im. Alcide De Gaspieri.

Kubiczek, B. (2002). Autonomia szkoły. Opole: Wydawnictwo Nowik.

Kwiatkowska, H. (2005). Tożsamość nauczycieli. Między anomią a autonomią. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Kwiatkowski, S. T. (2018). Stopień awansu zawodowego nauczycieli szkół podstawowych a poziom ich inteligencji emocjonalnej i kompetencji społecznych. Studia z Teorii Wychowania, tom IX, 3(24), 105–154.

Madalińska-Michalak, J. (2012). Skuteczne przywództwo w szkołach na obszarach zaniedbanych społecznie. Studium porównawcze. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

https://doi.org/10.18778/7525-742-7

Madalińska-Michalak, J. (2015). Dyrektor szkoły liderem – inspiracje i perspektywy. Warszawa: Wolters Kluwer Polska.

Madalińska-Michalak, J. (2016). Kompetencje przywódcze dyrektora szkoły – wyzwania wobec teorii i praktyki edukacyjnej. Kwartalnik Pedagogiczny, 4 (242), 9–28.

Masłyk-Musiał, E. (2001). Społeczeństwo i organizacje. Socjologia organizacji i zarządzania. Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.

Nagel, D., Partnership for 21st Century Skills Debuts ‘21st Century Skills and Social Studies Map’. Pobrane z: https://thejournal.com/articles/2008/07/17/partnership-for-21st-century-skills-debuts-21st- (otwarty 20.08.2021)

Nowosad, I. (2003). Perspektywy rozwoju szkoły. Szkice z teorii szkoły. Warszawa: Instytut Badań Edukacyjnych.

Osińska, M. (2012). Praca zespołowa w szkole. Warszawa: Ośrodek Rozwoju Edukacji.

Pawlak, M. (2006). Zarządzanie projektem. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Piotrowski, B. (2015). Praca zespołowa w aspekcie psychologiczno-ekonomicznym. W: K. Ciuła-Urbanek, M. Jabłoński, B. Koperski, B. Piotrowski (red.), Człowiek i relacyjność. Ujęcie socjologiczno-filozoficzne. Krosno: Wydawnictwo Novum.

Rubacha, K. (2008). Metodologia badań nad edukacją. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne.

Schulz, R. (1992). Szkoła – instytucja – system – rozwój. Toruń: Wydawnictwo Edytor.

Szempruch, J. (2012). Nauczyciel w warunkach zmiany społecznej i edukacyjnej. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls.

Tłuściak-Deliowska, A., Dernowska, U. (2016). Kultura współpracy w szkole w percepcji nauczycieli szkół gimnazjalnych. Studia Edukacyjne, 40, 127–148.

https://doi.org/10.14746/se.2016.40.8

Tołwińska, B. (2011). Relacje międzyludzkie w kulturze szkoły sprzyjającej uczeniu się. W: A. Cudowska (red.), Kierunki rozwoju edukacji w zmieniającej się przestrzeni społecznej. Księga Jubileuszowa dedykowana profesorowi doktorowi habilitowanemu Michałowi Balickiemu

(s. 536−543). Białystok: Wydawnictwo Uniwersyteckie Trans Humana.

Tuohy, D. (2002). Dusza szkoły. O tym, co sprzyja zmianie i rozwojowi. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Wlazło, S. (2012). Działanie zespołowe nauczycieli i kształtowanie kompetencji uczniów w działaniu zespołowym. W: G. Mazurkiewicz (red.), Jakość edukacji. Różnorodne perspektywy (s. 250–262). Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Podobne publikacje