Kwartalnik Pedagogiczny
pl
Oryginalny artykuł naukowy
Kwartalnik Pedagogiczny

Sztuka bycia nikim, czyli o problemie odpodmiotowienia jako akcie oporu

2019, 64, Numer 4

Katarzyna Dworakowska

0000-0001-5622-6947

Uniwersytet Warszawski, Wydział Pedagogiczny

DOI

10.5604/01.3001.0013.8458

Data publikacji

13.02.2020

Model publikowania

hybrydowy

Rodzaj licencji

CC BY 4.0 Int.

Dziedzina

Dziedzina nauk społecznych

Dyscyplina

pedagogika

Język publikacji

polski

Pliki do pobrania

PDF 164 KB

Artykuł

Liczba wyświetleń:160

Liczba pobrań:54

Cytowania Crossref:0

Wynik Altmetric:0

Abstrakt

The aim of the article is to analyse Foucault’s pedagogy of resistance that positions itself not against power but against the states of domination. The states of domination, being the states of coagulation, annihilate the flow of the power-freedom force. In the first part of the paper, the vital relation between freedom and power as well as two opposed modes of production of the subject are presented (passive subjection that is assujetissement and active subjectivisation that is subjectivation). The second part is devoted to the issue of being nobody. Therein, being nobody is conceived of as the situation that completely works for the flow of the power-freedom force and at the same time is directed against identity as one of the states of domination.

Słowa kluczowe:

Foucault,power,freedom,resistance,desubjectivation

Bibliografia

Althusser L. 2006. Ideologie i aparaty ideologiczne państwa, tłum. A. Staroń, Studenckie Koło Filozofii Marksistowskiej (Uniwersytet Warszawski), Warszawa, dostępny na: http:// marksizm.edu.pl/wydawnictwa/wspolczesna-mysl-marksistowska/louis-althusser/ideologiei-aparaty-ideologiczne-panstwa/ (otwarty 19.06.2019).

Belting H. 2015. Faces. Historia twarzy, tłum. T. Zatorski, słowo/obraz terytoria, Gdańsk.

Dickinson E. 1976. The Complete Poems of Emily Dickinson, red. T.H. Johnson, Little, Brown and Company, Boston–Toronto.

Dickinson E. 1992. Ja jestem nikt, tłum. A. Międzyrzecki, [w:] ...opiewam nowoczesnego człowieka. Antologia poezji amerykańskiej, red. A. Rysiewicz, RePrint. ResPublica, Warszawa.

Dickinson E. 2003. The Poems of Emily Dickinson, The Pennsylvania State University, Pensylwania.

Dickinson E. 2018. Jest pewien ukos światła. Poezje wybrane, tłum. K. Lenkowska, red. M. Wójcik i H. Borawska, Officyna, Łódź.

Dobrowolski J. Filozofia rozkoszy (3). Rozkosz po rewolucji, dostępny na: http://nowaorgiamysli.pl/ index.php/2016/05/14/filozofia-rozkoszy-3/ (otwarty 21.06.2019).

Foucault M. 1995. Historia seksualności, tłum. B. Banasiak, T. Komendant, K. Matuszewski, Czytelnik, Warszawa.

Foucault M. 2000. Czym jest Oświecenie?, [w:] Filozofia, historia, polityka. Wybór pism, red. E. Rutkowski, tłum. D. Leszczyński, L. Rasiński, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa– –Wrocław, s. 276–293.

Foucault M. 2002a. The Subject and Power, [w:] Power. Essential Works of Foucault 1954–1984, vol. 3, red. J.D. Faubion, Penguin Books, London, s. 326–348.

Foucault M. 2002b. Archeologia wiedzy, tłum. A. Siemek, De Agostini, Warszawa.

Foucault M. 2012. Hermeneutyka podmiotu. Wykłady w Collège de France 1981–82, tłum. M. Herer, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Foucault M. 2013a. Etyka troski o siebie jako praktyka wolności, [w:] Kim pan jest, profesorze Foucault? Debaty, rozmowy, polemiki, red. B. Błesznowski, K.M. Jaksender, K. Matuszewski, tłum. K.M. Jaksender, Wydawnictwo Eperons-Ostrogi, Kraków, s. 211–238.

Foucault M. 2017a. Le souci de la vérité, [w:] Dits et Écrits 1954–1988, t. 2, red. D. Defert i F. Ewald, Quarto Gallimard, Paris, s. 1487–1497.

Foucault M. 2017b. Pour une morale de l’inconfort, [w:] Dits et Écrits 1954–1988, t. 2, red. D. Defert i F. Ewald, Quarto Gallimard, Paris, s. 783–787.

Gros F. 2012a. Foucault, penseur de la violence?, „Cités” nr 50, s. 75–86.

Gros F. 2012b. Umiejscowienie wykładów, [w:] M. Foucault, Hermeneutyka podmiotu, Wykłady w Collège de France 1981–82, tłum. M. Herer, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, s. 563–611.

Harootunian H.D. 1988. Foucault, Genealogy, History. The Pursuit of Otherness, [w:] After Foucault: Humanistic Knowledge, Postmodern Challenges, red. J. Arac, Rutgers University Press, London, s. 110–137.

Kazan E. 2015. Układ, tłum. C. Wojewoda, Wydawnictwo Albatros, Warszawa.

Leask I. 2012. Beyond Subjection: Notes on the Later Foucault and Education, „Educational Philosophy and Theory”, 44 (S1), s. 57–73.

Masschelein J. 2006. Experience and the Limits of Governmentality, „Educational Philosophy and Theory”, 38 (4), s. 561–576.

Masschelein J., Ricken N. 2003. Do We (Still) Need the Concept of Bildung?, „Educational Philosophy and Theory”, 35 (2), s. 139–154.

Musil R. 1980. Niepokoje wychowanka Törlessa, tłum. W. Kragen, Książka i Wiedza, Warszawa.

Nietzsche F. 1997. Z genealogii moralności, tłum. G. Sowiński, Wydawnictwo Znak, Kraków.

Sloterdijk P. 2008. Krytyka cynicznego rozumu, tłum. P. Dehnel, Wydawnictwo Naukowe Dolnośląskiej Szkoły Wyższej, Wrocław.

Podobne publikacje